Veiligheid rondweg Westerkoog - 30km zone

Westerkoog was altijd een woonwijk zonder doorgaand verkeer. Het streven van het gemeentebestuur (Zie Zaans Verkeer en Vervoersplan ZVVP) is om doorgaand verkeer in woonkernen te weren. Na de openstelling van de busbrug in 2010 suggereert men dat er nauwelijks  - minder dan 500 auto's per etmaal -  doorgaand verkeer in Westerkoog plaatsvindt. Dit staat in schril contrast met de praktijk. 

U wilt toch ook dat uw kind veilig thuis komt? Sinds 2001 zijn bewoners van Westerkoog actief om de veiligheid op de rondweg voor met name het langzame verkeer als fietsers en voetgangers te verbeteren.

Vier ontwikkelingen in de woonkern Westerkoog met grote gevolgen de afgelopen tien jaar.

  1. In 2001 wordt de rondweg een voorrangsweg door uitritconstructies van de meer dan 25 erfontsluitingswegen. Toen heel Nederland in 2001 overging op de regel alle verkeer van rechts heeft voorrang, inclusief fietsers, besloot de gemeente zonder overleg met bewoners van de één op de andere dag voorrangsborden te plaatsen en haaientanden te schilderen. De heer Willemse, als uitvoerend gemeente ambtenaar, probeert de bewoners te overtuigen, dat er gevaarlijke situaties zouden ontstaan, als ook fietsers van rechts voorrang krijgen. Het gevolg is dat het verkeer op de brede rondweg zonder enige belemmering gas kan geven en de snelheid boven de 50 km/u ligt. Dit geeft veel gevaarlijke situaties voor met name schoolgaande kinderen die de rondweg oversteken, of op hun fiets er gebruik van maken. 
  2. In 2003  heeft een groot aantal partijen, waaronder het wijkoverleg, Anbo, 3VO, Prinsenstichting, WAGOR, Scholenoverleg Westerkoog, brandweer, Connexion, fietsersbond, verkeersdienst, politie Zaanstreek Waterland samen met de gemeente Zaanstad een nieuw plan voor de herinrichting van de rondweg gemaakt. Dit ontwerp, unaniem door alle partijen aangenomen, is in mei 2003 aan de wijk gepresenteerd. Helaas is dit ontwerp door diezelfde gemeente bij monde van wethouder Cees Loggen (VVD) enkele maanden later in oktober 2003 eenzijdig van tafel geveegd. Een van de speerpunten van dit plan was het inrichten van een 30 km zone. Gezien het ondertekenen van de gemeente van het Convenant Duurzaam Veilig is een 30 km zone een logisch gevolg voor een woonwijk met een gebiedsontsluitingsweg en erftoegangswegen. Wethouder van Verkeer Robert Linnekamp (GroenLinks) laat in een reactie weten, dat 30 km zones schijnoplossingen zijn.
  3. In 2006 is de herinrichting van de rondweg gereed. De rijbaan is versmald van negen naar zes meter, de nog vrijliggende fietspaden zijn opgeheven en gedeeltelijk vervangen door fietssuggestiestroken. En er mag weer ingehaald worden. Het inhaalverbod is opgeheven. Bewoners zijn boos, omdat zij al eerder verkeersambtenaar Klaas Steernberg hebben laten weten niet te geloven in zijn model van fietsers als rijdende drempels voor autoverkeer. Of zoals hij het zelf zegt: 'Door fietsers op de rijbaan ontstaat er een verkeersbeeld, waardoor auto's niet sneller dan 40 km/u zullen rijden, ondanks de toegestane snelheid van 50 km/u". Teneinde raad schakelt het wijkoverleg verkeersdeskundigen van Veilig Verkeer Nederland in, die een vernietigend rapport schrijven met als conclusie dat de rondweg nooit zo had mogen worden ingericht. Er worden suggesties gedaan om de veiligheid te verbeteren, maar ook die neemt de gemeente niet over.  Wanneer de gemeente in 2007 opnieuw de procedure start om de busbrug voor alle autoverkeer open te stellen probeert wijkwethouder Hans Luiten de gemoederen te sussen met de belofte: "gewoon de busbrug openzetten en jongens de mazzel zal geen sprake van zijn." Helaas is dit wel het geval.  Ondanks de onveilige situatie op de rondweg gaat de busbrug in 2010 gewoon open voor alle autoverkeer. Op verschillende wijkavonden zijn door bewoners de gevaarlijke punten op de rondweg met stickertjes aangegeven. De gemeente heeft een plan van actie gemaakt, die tot op heden nog moet worden uitgevoerd.
  4. Wijziging bestemmingsplan in 2008 zonder overleg met het wijkoverleg, laat staan  bewoners. Op arrogante wijze laten ambtenaren boze bewoners weten tijdens de wijkvergadering, dat het een conserverend bestemmingsplan betreft en geen wezenlijke veranderingen kent. De waarheid gebied te zeggen, dat er wel degelijk ingrijpende wijzingen in het plan staan. De eigenlijke ontsluitingsweg de Westerkoogweg met de bestemming Verkeer, die met een artikel 19.2 procedure is bebouwd voor de Prinsenstichting, krijgt nu de bestemming Sociale Doeleinden. De rondweg met de bestemming Verblijfsdoeleinden krijgt de bestemming Verkeer. De hele discussie over de ontsluitingweg kunt u elders lezen op de website, maar bewoners vragen nog steeds hun geld terug. Tijdens de bouw van de wijk moest iedere huiseigenaar volgens zijn koopcontract zo’n HFL 1000 afstaan aan de gemeente voor de inrichting van de eigenlijke ontsluitingsweg De Westerkoogweg. De weg is nooit aangelegd, maar de gemeente heeft de grond wel verpacht aan de Prinsenstichting met de uitdrukkelijke belofte dat de busbrug nooit zou opengaan.
    Vragen waar het geld is gebleven, zijn tot op heden door de gemeente niet beantwoord.

Het is daarom een gotspe dat wijkwethouder Jeroen Olthof (PvdA) de geschiedenis uitwist en op de wijkvergadering van 12 december 2011 laat weten dat de rondweg veilig is en aan alle voorschriften voldoet. De eenvoudigste manier om een probleem op te lossen, is ontkennen dat er een probleem bestaat, is de tactiek van Olthof. De zaal met toehoorders is al aardig uitgedund, omdat de meesten het hebben opgegeven om de wethouder en de gemeentelijke verkeersdeskundigen op andere gedachten te brengen. Na 10 jaar strijd - klankbordgroepen en commissies - zijn de meesten moegestreden tegen fulltime ambtenaren en politici.

Het wijkoverleg stapt in juni 2008 op
Kern van de kritiek is, dat de gemeente een onbetrouwbare partner is, afspraken naast zich neerlegt en daarmee de bewoners schoffeert. Afspraak in 2003 was dat de 30km zone pas zou worden ingevoerd als de busbrug open zou gaan. Nu zwijgt de gemeenteraad.
Nog altijd heeft de wijk geen wijkoverleg. Wijkavonden worden georganiseerd en geregisseerd door de gemeente. Invloed van bewoners is nihil.

Acties van scholen in samenwerking met het wijkoverleg in 2007
De kranten staan de afgelopen tijd vol van de gevaarlijke verkeerssituaties in woonkernen. Gemeenten hebben hier nauwelijks aandacht voor en ongevallen worden kunstmatig laag gehouden. Door een nieuwe landelijke onderzoeksmethode worden ook de ziekenhuisopnames meegeteld. Er blijken dan meer ernstige ongevallen te zijn.
Het officiële cijfer in Zaanstad (2009) 47 ernstige ongevallen wordt opgehoogd met  117 (ziekenhuisopnames) waarna sprake is van 164 ernstige verkeerongevallen. Opvallend is dat de gemeente systematisch het ongevallencijfer de laatste jaren verlaagd, terwijl de ziekenhuisopnames toenemen. De ongevallen op de rondweg worden onder de pet gehouden, waarvan de politie niet eens een geheim maakt. Gemeentelijk verkeersdeskundige van der Leije moet toegeven, dat niet alle ongevallen worden geregistreerd.
Al in 2007 hebben de basisscholen De Golfbreker en Watermolen samen met het wijkoverleg acties gehouden om de verkeersveiligheid in de wijk te verbeteren, door meer van de fiets gebruik te maken en minder met de auto kinderen naar school te brengen.

Doorgaand verkeer
Dagelijks gaan er nu zo'n 6500 auto's over de busbrug, terwijl dit er vroeger 400 waren. Bijzonder vreemd is dat de gemeente stelt dat er maar 500 auto's doorgaand verkeer per dag over de rondweg komen, nog los van het feit of ze via De Glazenmaker of De Wildeman rijden. Zelfs iemand met lagere school zal zich afvragen waar die andere 6000 auto's blijven? Allemaal op bezoek in Westerkoog of verdwenen in een zwart gat? Er wordt enorm gegoocheld met cijfers en definities. Meest zichtbaar zijn de smileys aan de rondweg. Iedereen kan met eigen ogen waarnemen met welke snelheid deze gepasseerd worden. Tot enkele jaren geleden ontvingen bewoners de cijfers, die onomstotelijk bewezen, dat de gemiddelde snelheid boven de 50km/u ligt en maxima boven de 100 km/u geen uitzondering zijn. Geschrokken heeft de gemeente deze cijfers ongeldig verklaard en de fabrikant van de smileys laten bevestigen dat deze niet geschikt zijn voor snelheidsmetingen. Nadien zijn er - ondanks Wob verzoeken - nooit meer gegevens van de smileys aan bewoners gepresenteerd.

Herstel vertrouwen
De laatste jaren hebben wijkbewoners tijdens de wijkvergadering door middel van rode stickertjes op een kaart de gevaarlijke punten op de rondweg mogen aangeven. Helaas is er niets met deze gevaarlijke punten gedaan.
Een eerste stap om het vertrouwen tussen gemeenteraad en bewoners te herstellen is het instellen van een onafhankelijk bureau dat de rondweg in kaart brengt en suggesties doet voor het verbeteren van de verkeersveiligheid. Bewoners mogen de onderzoeksopdracht formuleren en de gemeente legt zich vooraf neer bij de onderzoeksresultaten en zal op korte termijn de aanbevelingen uitvoeren. Uitgangspunt is de rondweg als 30 km zone met verkeersremmende maatregelen.

Deze brief is gestuurd naar alle leden van het College en de Raad. Een gevleugelde uitspraak in de Zaanse politiek is:  'Met de kennis van nu zouden we het toen anders hebben gedaan'. Raadsleden hebben de taak om niet alleen uit te gaan van de rapporten van het College maar zelf ook onderzoek te doen en op zijn minst naar de bewoners te luisteren en zich op de hoogte te stellen van feiten en ontwikkelingen. Alle fracties staan achter de openstelling van de busbrug (of hebben hier nooit tegen gestemd) voor autoverkeer maar moeten ook verantwoording afleggen voor de negatieve consequenties en zo nodig maatregelen nemen. Doen zijn dit niet dan blijven ze ernstig in gebreke en dragen de volledige verantwoordelijkheid voor hun nalatig handelen.

Stichting Rondom De Binding samen met zo'n tweehonderd bewoners heeft zich de afgelopen jaren tot het uiterste ingespannen om de veiligheid en leefbaarheid van de wijk te waarborgen. Nu de openstelling van de busbrug voor autoverkeer een feit is, stopt de Stichting haar activiteiten.
De verantwoordelijkheid ligt nu bij de gemeenteraad. Wij wensen de raadsleden persoonlijk veel wijsheid: Songül Mutluer, Louis Groen, Colette Smit, Hüsnü Polat, Fred Smout, Els Wester, Fons Arens, René Tuijn, René de Heer, Gerard Hartog, Annejon Oosterkamp-Veenswijk, Koos Blaazer, Ron Bouber, Jan ter Wisscha, Marco Mandjes, Ria de Leeuw, Eric van Duuren, Anneke Snijder, Nel van Rheeden-Swart, Jan de Vries, Sanna Munnikendam, Emre Kanik, Romkje Mathkor-van Bennekom, Sevinc Kük, Dirk de Hen, Patrick Zoomermeijer, Sonja van Elmpt, Burhan Dogan, Addy Verschuren, Christien Kalteren, Joke Havik-Schaft, Hendrik Stevens, Ruud Pauw, Natasja Groothuismink, Ton Brekelmans, Aart Molenaar, Rita Visscher-Noordzij, Rob Goezinne en Roël Dissels.

Oproep aan wijkbewoners: Meldt de onveilige verkeerssituaties op de rondweg direct bij het meldpunt van Veilig Verkeer Nederland.

Reacties

Zaans Peil - Nico van den Broek
ZAANDAM - Zoals u wellicht weet is er een plan om de A9 vanuit Beverwijk aan te laten sluiten op de A8 (Coentunnelweg). Ook heeft de NS het plan om op het traject Amsterdam - Uitgeest met een10 minutendienst te gaan rijden.
Wat zegt de NS hierover: "Tussen Alkmaar en Amsterdam rijden straks 6 intercity's. Op de Zaanlijn (tussen Uitgeest en Amsterdam) rijden er dan ieder uur 6 sprinters." Dit zijn dus 24 treinbewegingen per uur. Beide plannen hebben aanzienlijke gevolgen voor Zaanstad. Zo meldde wethouder Straat onlangs in het Noord Hollands Dagblad dat er een extra afrit bij Rooswijk komt voor het verkeer vanuit Beverwijk. Dit om het klaverblad Zaandam te ontlasten. De wethouder noemt het een "mooi pakket".

Verstopt
Ja, voor wie eigenlijk? Want hier de gevolgen. De spoorwegovergangen Rooswijk en Krommenie Assendelft worden onbruikbaar, als de NS al niet voorschrijft deze helemaal af te sluiten. Op deze manier krijgt Zaanstad z'n eigen Berlijnse muur. De A8 is nu al geregeld verstopt. Vooral 's morgens maar ook als de brug over de Zaan open is. De nieuwe afrit, waar de wethouder over spreekt, zal sluipverkeer door Westerkoog en Westerwatering bevorderen. Maar waar komt de nieuwe afrit?

Onbruikbaar
Eerst even zien wat de huidige situatie in de Koog is. Er zijn voor het verkeer komende uit Amsterdam twee afritten. Eén bij Oud Koog en één bij Westerkoog. Er zijn ook twee opritten richting Amsterdam. Eén bij Westerkoog en één bij oud Koog. Nu moeten wij ons daarbij realiseren dat over enige tijd de overweg Rooswijk onbruikbaar zal worden door het permanente treinverkeer.
Dus een "mooi pakket" (sic) zou moeten bestaan uit: een oprit bij Oud Koog naar Beverwijk; een oprit bij Westerkoog naar Beverwijk; een afrit vanuit Beverwijk bij Westerkoog; een afrit vanuit Beverwijk bij Oud koog. Verder moeten wij ons realiseren dat lokaal verkeer, met al deze op- en afritten op elkaars lip, de doorstroming van interlokaal verkeer ernstig zal beïnvloeden, zeg vertragen.

Zo blij
In andere landen probeert men dit juist te vermijden maar wethouder Straat vindt het een "mooi pakket". En zullen de bewoners van Koog aan de Zaan en Rooswijk zo blij zijn met al die wegen voor hun neus? En hoe komt iemand vanuit Assendelft in Krommenie? Dwars door Saendelft? Dat zou dus de situatie worden als we de situatie verkeerstechnisch interlokaal optimaal willen hebben (nogmaals sic). Maar wethouder Straat spreekt alleen maar over een afrit bij Rooswijk.

Nadenken
Laten we ons daar even op concentreren. Iemand komt uit Beverwijk en neemt deze nieuwe afrit. Waarom wil je dat en waar kun je dan naar toe? Immers, de spoorwegovergang is zo goed als permanent gesloten. Het gemeentehuis is er niet meer, er zijn geen kantoren in Rooswijk en Westerkoog, de Binding (busbrug) is in de spits gesloten. En als deze open is zijn de bewoners van Westerkoog dan blij met verkeer dat door hun wijk komt om richting Westerwatering, Inverdan West of zelfs verder te rijden? Dus wethouder Straat, eerst nadenken en dan wat in de krant laten schrijven!

Ondergronds
Ik vraag me af wat de echte reden is van dit "mooie pakket". Daarbij komt nog dat de wethouder ook nog een fietstunneltje wil bouwen voor de spoorwegovergang Rooswijk. Nog zo iets. Er zijn er al twee in de directe nabijheid. En waar komt dat tunneltje aan de Oostkant dan uit? Om het goed te doen, moet ook de Provincialeweg ondergronds worden gepasseerd en moeten er naar links en naar rechts uitgangen komen op het fietspad langs deze weg. Wat gaat dat niet kosten?

Visitekaartje
Er is een goede tunnel onder het station Koog Zaandijk die met weinig geld geschikt gemaakt kan worden voor fietsers. Deze wordt ook gebruikt door toeristen die met de trein komen om naar de Zaanse Schans te gaan. Een verfraaiing van deze tunnel zal een visitekaartje kunnen worden voor deze bezoekers. Via de rustige Stationsstraat is men snel bij de Schans en hoeft men niet de ongezellige Guisweg af te lopen.

Door de strot
De fractie Trots, gesteund door een aantal oppositiepartijen, kwam door middel van een motie met deze oplossing. Nee, zeggen de collegepartijen PvdA, VVD en zelfs ZOG, de partij die vroeger voor de bewoners opkwam! Beste mijnheer Straat, waar bent u mee bezig? Is dat "mooie pakket", waar u over spreekt, u door de strot geduwd door Amsterdam en de Provincie? Is het geen troostprijs? Deze zien beter dan onze gemeente dat de aansluiting A8 - A9 veel extra verkeer zal aantrekken. En dat Zaanstad daaronder moet lijden, is hun zorg niet. Dit lezen wij op de website "filemeldingen":
Filehistorie A9 op 14 november 2012
Er staat gemiddeld 4 km file per dag op de A9. Vandaag heeft er tot nu toe 35km file gestaan, gisteren stond er 19 km file op dit traject. De file tussen Afrit Beverwijk en Knooppunt (triangle) Raasdorp komt op de A9 gemiddeld het vaakst voor. De langste file op de A9 van vandaag (donderdag 15 november) was 10 kilometer lang en stond in de richting Alkmaar - Amstelveen tussen Afrit Heemskerk en Knooppunt (triangle) Velsen.

Een rekensom
Omdat de A9 bij Raasdorp bijna permanente files toont, zal een groot deel bij Beverwijk de afslag richting A8 nemen. Daarbij komt dat dit ook logisch is, gezien de twee Coentunnels die het verkeer snel kunnen opnemen waardoor je ook veel sneller in Amsterdam bent dan via de A9. Zeg dat het een toename van het verkeersaanbod betekent van 40%. Daarbij komt dan nog het lokale verkeer dat, vanwege de afsluiting van de Rooswijk spoorwegovergang, de A8 op wil om er bij de volgende weer af te gaan. Ook nog 10% extra verkeer op de A8. Al dit verkeer kan de A8 bij de Koog beslist niet aan! Als gevolg zal ook weer sluipverkeer in Wormerveer ontstaan doordat men de opstoppingen bij de A9 A8 aansluiting tracht te vermijden.

Ellende
Beste wethouder Straat, wat doet u de bewoners in de omgeving aan. Fijnstof, verkeerslawaai, luchtverontreiniging en een spaghetti van op en afvoerwegen. En afgezien van de ellende die u veroorzaakt, wat gaat dat niet kosten? U heeft twee jaar geleden een zo genaamde Quickscan laten uitvoeren door Movares om vast te stellen of de spoorbaan ondergronds kan worden verplaatst. De conclusie was dat het technisch mogelijk is en dat het, afhankelijk van de lengte van het traject, tussen de 125 en 370 miljoen zou kosten. Helaas heeft u daarbij Movares de opdracht gegeven het traject uit te rekenen alsof het aan de westkant van de bestaande spoorlijn zou komen. Helaas, u vergat dat de industrie Jonk B.V. daar gevestigd is, dat er een kerkhof doorkruist moet worden, dat er direct langs een groot deel van de door u gekozen lijn woonhuizen staan en dat de boerderij van Kraay een uniek monument is.

Goedkoper
Waarom niet de ondergrondse lijn onder de Westkant van de Provincialeweg aangelegd? Veel goedkoper en minder bezwaarlijk voor de omgeving. Was het domheid, gebrek aan lokale kennis of alleen maar om dit project, waar Hart voor Stad mee kwam, de nek om te draaien?

Als de spoorlijn ondergronds gaat, zijn de meeste problemen die ik hierboven heb omschreven uit de wereld. Dat zou pas een "mooi pakket" zijn waar de bewoners van Zaanstad hun vingers bij kunnen aflikken. Ontsluiting Westerkoog, Westerwatering, eventueel zelfs ondertunneling bij Assendelft geen spaghetti van op en afritten en geen onvriendelijke tunneltjes meer.

Lijders
Wethouder Straat denk na; wat doet u ons aan voordat u wellicht over anderhalf jaar weer naar Amsterdam vertrekt?........en burgers kom in het geweer tegen deze "mooi pakket" plannen van onze leiders en vermijdt dat u lijders wordt!

ik ben buschauffeur....en ik hou m'n hart vast.....auto's die gewoon met
60/70 km over de brug razen....er spelen kinderen!!!!inderdaad...auto's die op de bushalte staan te wachten tot ze er eindelijk door mogen.....als je met je lichten seint dat je hulpbehoevende passagiers hebt die dus aan de halte er uit moeten vanwege de uitstaphoogte,doen ze net of ze blind en doof zijn....of je krijgt een vette middelvinger....mijn oplossing?????claxonneren........lang...heel lang..maar ik ga niet het risico lopen dat een van de passagiers een heup breekt omdat ze niet bij de halte er uit kunnen!!!!auto's die vlak voor de brug hun voorganger gaan inhalen!!!!hoe gek wil je het hebben...met mooi weer?kinderen rennen van de ene naar de andere kant....met sneeuw?sleetje van de brug af....als er dan zo'n gek komt aan scheuren..maar die zelfde mensen lopen wel te mopperen dat de bus zo hard rijdt!!ik denk dat de gemeente wacht tot er doden vallen.....hopelijk is het dan geen van uw familieleden!!!!

Noordhollands Dagblad afdeling Zaanstreek van vrijdag 29 juni 2012.

Bewoners van Westerwatering klagen over hardrijders door hun woonwijk. Als gevolg van de werkzaamheden aan de Houtveldweg wordt het verkeer door de woonwijk geleid. Bewoners Westerkoog klagen al twee jaar over hardrijders door hun wijk, maar vinden geen gehoor bij de politie en gemeente.
Westerwatering heeft zijn ontsluitingsweg de Houtveldweg met gescheiden fietspaden en fietstunnels, een weg die op ruime afstand ligt van de woningen vaak gescheiden door water. Westerkoog zou ook zo'n ontsluitingsweg krijgen. Maar de gemeente heeft de grond verpacht aan de Prinsenstichting, waarna het nu bebouwd is, met de nadrukkelijke belofte dat de busbrug nooit meer zou opengaan. Immers het verkeer zou dan dwars door de woonwijk geleid moeten worden.
Helaas zijn afspraken van het Zaans bestuur, cq gemeenteraad net zoveel waard als het papier waar het op geschreven staat. Niets.

De rondweg bestaande uit De Glazenmaker en De Wildeman zouden na de openstelling van de busbrug als 30 km zones worden ingericht en voorzien van geluiddempend asfalt. Nu de openstelling van de busbrug een feit is, draait het Zaans bestuur als een blad aan de boom. De redenering is simpel: 'de rondweg is veilig, want er vinden geen ernstige incidenten plaats'. Kleine incidenten; een voetganger of fietser het plantsoen ingereden, worden onder de pet gehouden. Anders gezegd er moeten eerst een paar ernstige ongelukken plaatsvinden voor er snelheidsverminderende maatregelen worden genomen.
Over de geluidsoverlast op woningen slechts enkele meters van de weg wordt helemaal niet meer gesproken. Westerkoog heeft nooit doorgaand verkeer gekend en het verblijfsgebied is daar ook niet voor ingericht.
De rondweg is een walhalla voor verkeersaso's. Hardrijden wordt nooit gecontroleerd en daarom nooit bestraft. Snelheden liggen ruim boven de 50km/u. Tachtig is geen uitzondering.
Enkele jaren geleden werden de cijfers van de smileys nog openbaar gemaakt en waren er zelfs uitschieters boven de 100 km/u. Slechts een enkeling rijdt te hard, was de reactie van het Zaans bestuur. Voor de bewoners het bewijs dat de inrichting van de rondweg niet deugt. Behoudens fietsers op de rijbaan zijn er geen snelheidsremmende voorzieningen als plateaus, wegversmallingen, enz.

Wanneer komt de politie in Westerkoog controleren met een lasergun, of nog beter permanente snelheidscontroles door flitskasten? En wanneer wordt de rondweg in het verblijfsgebied Westerkoog - zoals afgesproken - een 30 km zone en voorzien van geluiddempend asfalt? Wat maakt Westerkoog anders dan Westerwatering aan de andere kant van de busbrug? Behalve dat Westerwatering wel een ontsluitingsweg heeft en Westerkoog niet (meer). Wie van de Zaanse bestuurders durft zijn verantwoordelijkheid te nemen? Of horen we volgens Zaanse traditie na een ernstig ongeluk: 'Met de wijsheid van toen en de kennis van nu hadden we nooit zo'n besluit mogen nemen'
Westerwateringers sterkte gewenst in deze moeilijke weken van verkeershufters dwars door jullie woonwijk. De politie is jullie vriend.

Wethouder Jeroen Olthof ZaanstadAfspraken uit het verleden geen garantie voor de toekomst

In de serene rust van het nieuwe stadhuis in het sprookjesachtige Inverdan heeft de wijkwethouder van Westerkoog de PvdA-er Jeroen Olthof zijn nieuwe kantoor. Vijf jaar geleden vond het interview met de toenmalige wijkwethouder van dezelfde partij, Hans Luiten plaats in het Bannehof, waar nu de sloperskogel het voormalige hart van Zaanstad doorboort. De toekomst voor Westerkoog lijkt nog ver weg, althans van de toenmalige plannen is - behoudens de openstelling van busbrug De Binding - nog weinig terecht gekomen.

Vertragingen
Jeroen Olthof zit aan zijn bureau zonder dasje en in spijkerbroek, wanneer hij antwoord op de eerste vraag "Welke veranderingen heeft u gezien vanaf 2007 in de woonwijk Westerkoog? "Toen was er nog een bepaald perspectief op de ontwikkeling van het middengebied van de wijk. De wereld om ons heen is sterk veranderd, zodat er een vertraging is ontstaan in de ontwikkeling van het gebied. Wat ik als positief ervaar, is de kleinschalige ontwikkeling van buurten in Westerkoog, waar heel actief met de bewoners geparticipeerd wordt. En natuurlijk de openstelling van de busbrug."
Op de vraag waardoor deze vertragingen zijn ontstaan, antwoordt Olthof: " Met een aantal ontwikkelingen zijn we afhankelijk van marktpartijen. Waar we zelf bij betrokken zijn, gaat gebeuren, zoals het slopen van sporthal De Sprong. Daarvoor in de plaats komt een gym- en sportlokaal voor het onderwijs."
De ontwikkelingen van de wijk als pilot voor woon-servicewijk lijkt wat langer op zich te laten wachten. Olthof: "Westerkoog is al een wijk met veel seniorenwoningen door het recentelijk laagdrempelig en drempelvrij maken van bestaande woningen. We blijven wel werken aan de woon-servicewijk, doordat de zorg van het verzorgingshuis in Westerwatering ook beschikbaar wordt gesteld voor Westerkoog. Senioren kunnen dan langer thuis blijven wonen door gebruik te maken van deze diensten. Het concept woon-servicewijk gaat dan ook gewoon door."
In de wijk gaan veel tegenstrijdige geruchten over de Prinsenstichting die ooit tijdelijk is gebouwd op het tracé van de eigenlijke ontsluitingsweg, de Westerkoogweg. Dat de Prinsenstichting weg wil of juist wil uitbreiden, is Olthof niet bekend. En voor boze huiseigenaren die hun geld terugeisen voor de ontwikkeling van de Westerkoogweg, is het antwoord teleurstellend: "Ik heb nergens op de plank 3,6 miljoen gulden liggen om ze direct uit te keren. Het is al dertig jaar geleden." Over de afspraken dat de busbrug nooit meer zou opengaan als de ontsluitingsweg zou worden bebouwd, wordt niet meer gesproken.

Bovenwijkse activiteiten
Met de bouw van de Brede School heeft zich geruisloos een kentering in de gebiedsvisie van de wijk ingezet. Vóór de openstelling van de busbrug kende de wijk alleen maar bestemmingsverkeer. Nu de wijk ook doorgaand verkeer kent, is hij onderdeel geworden van Zaanstad met een directe verbinding naar het nieuwe centrum Inverdan. De uitbreiding van het winkelcentrum is niet alleen bedoeld voor de wijkbewoners maar ook voor omringende wijken. Olthof bevestigt dit: "De wijk Westerkoog maakt in 30 jaar een ontwikkeling door die gelijk op gaat met heel Zaanstad." Bestaat de wijk over een aantal jaren nog, of zal op de snelweg slechts de aanduiding Zaanstad West hangen? Verbaasd laat Olthof weten: "De naam Westerkoog zal op de locale wegen gewoon blijven bestaan."

Wijkoverleg
In 2008 stapt het wijkoverleg op met als belangrijkste redenen: de gemeente neemt met de inspraak een loopje. Pas achteraf wordt men van besluiten op de hoogte gesteld, vaak door berichten in de media en niet door de gemeente. Bijvoorbeeld bij het Zaans Verkeer en Vervoer Plan, de Brede School, de Vuister, de Rondweg en de busbrug. Veel afspraken worden simpelweg niet nagekomen, zoals het verbeteren van de verkeersveiligheid op de rondweg. Olthof trekt het boetekleed aan: " In het verleden ging de communicatie met het wijkoverleg wel eens niet goed, maar het was wel in een proces waarin de gemeente steeds meer wijkgericht wilde werken, veel meer interactie met de bewoners, waarbij het wijkoverleg een belangrijke schakel speelt. In dat proces zijn we zoekende geweest: wanneer wordt het wijkoverleg geïnformeerd en wanneer worden bewoners rechtstreeks geïnformeerd. Daarin ging weleens wat fout. Toen is het wijkoverleg opgestapt, niet alleen daarom, maar ook door het beperkte aantal vrijwilligers. Zij zagen niet meer de toegevoegde waarde en stopten ermee."

Verkeersveiligheid rondweg
Sinds 2001 zijn bewoners actief om de veiligheid op de rondweg te verbeteren. In eerste instantie door de maatregel alle verkeer van rechts heeft voorrang inclusief fietsers. Van de een op de andere dag veranderde de gemeente de rondweg in een voorrangsweg. Na twee jaar overleg in klankbordgroepen werd unaniem door alle instanties, inclusief politie en Connexxion besloten een 30 km zone in te richten. Toen de Raad van State in 2003 het bestemmingsplan busbrug De Binding verwierp werd de 30 km zone in de ijskast gezet, ondertussen vond wel een herinrichting van de rondweg plaats gebaseerd op deze 30 km zone. Nu de brug open is voor doorgaand verkeer is de situatie alleen maar drukker en onveiliger geworden. Tien jaar vechten voor een veilige rondweg heeft niets opgeleverd en de situatie is alleen maar onveiliger geworden. Cijfers van de smileys worden al jaren niet meer openbaar gemaakt, snelheidscontroles vinden nooit plaats, omdat de weg niet recht genoeg is volgens de politie. Snelheden liggen ruim boven de 50km/u, omdat er simpelweg geen verkeersremmende maatregelen zijn genomen.
Geprikkeld reageert Olthof: "Dat is niet waar. De afspraak is, dat we continue blijven meten wat de verkeersbewegingen en de snelheden zijn. Zodra de informatie beschikbaar is, zullen we deze delen op de openbare vergadering. In april zijn specifieke metingen gedaan voor doorgaand verkeer, die nog moeten worden geanalyseerd. De cijfers die we nu hebben zijn verkregen na tellingen direct na de openstelling in 2010."

Besluiten uit het verleden
Op het wijkoverleg van 12 mei 2003 over de herinrichting van de rondweg lichtten de gemeenteambtenaren de heren Steernberg en Overkamp de plannen toe voor het veiliger maken van de rondweg wanneer de busbrug open gaat: 'Westerkoog is een verblijfsgebied, in een dergelijk gebied en dus ook Westerkoog geldt een maximum snelheid van 30 km. In beginsel wordt de hele rondweg voorzien van een voet- en fietspad aan de binnenkant van de ring. Ter hoogte van alle zijwegen zal een steunpunt van twee meter breed in het midden van de rijbaan worden aangelegd, zodat voetgangers kunnen oversteken. Ter hoogte van alle oversteekplaatsen bij de aansluitingen worden busvriendelijke drempels aangelegd. De geluidsbelasting zal toenemen, om die reden zal geluidsarm asfalt worden toegepast.'
Nu de openstelling van de busbrug een feit is, wachten de Westerkogers nog altijd op de uitvoering van deze maatregelen.
Olthof: "Elke wijkvergadering gaat over de snelheid op de rondweg. We praten over negen jaar geleden. De huidige inrichting is mede tot stand gekomen door inbreng van bewoners. Dat oorspronkelijke plannen niet helemaal zijn gerealiseerd, neem ik direct aan. Wat wel een lastig punt is, is die 30 km inrichting, omdat het namelijk een verblijfsgebied is en de rondweg het karakter heeft van een doorgaande weg. Het is geen gesloten wijk. Alleen het neerzetten van een 30 km bord is niet voldoende, omdat je namelijk gehouden bent aan de inrichting van een 30 km gebied. Zo is de weg niet ingericht en wordt het een discussie met het openbaar vervoer." Olthof aarzelt, zoekt naar woorden en zegt met nadruk: " En in negen jaar tijd is het aanbod op de rondweg zo, dat het geen 30 km zal zijn en zal worden. Een 30 km weg vind je in een woonwijk ... buurtjes, die het karakter van een woonerf hebben." Resoluut vervolgt hij: "De inrichting van de rondweg zal in stand blijven met 50 km."
Over de geluidsoverlast wordt helemaal niet meer gesproken. Hoewel er sprake is van een forse toename van de geluidsbelasting op de woningen aan de rondweg, heeft Zaanstad handig gebruik gemaakt van een handhavingsgat in de wet, wat de gemeente niet verplicht maatregelen te treffen.

Sluipverkeer
Het blijft menig bewoner verwonderen dat ondanks de toename van 400 naar bijna 6000 auto's per dag op de busbrug het doorgaande verkeer door de wijk maar 500 auto's is. Is er helemaal geen sprake van sluipverkeer door de wijk?
Olthof: "Sluipverkeer is verkeer, dat eigenlijk een andere route zou moeten nemen en oneigenlijk deze weg gebruikt. Er vindt veel verkeer plaats tussen de bewoners van Westerkoog en Westerwatering, vooral in de weekenden. De genoemde 500 auto's doorgaand verkeer zijn van buiten de wijken Westerkoog en Westerwatering. De rest is het verkeer tussen Westerkoog en Westerwatering. De busbrug verbindt deze twee wijken en het grootste verkeer vindt tussen beide wijken plaats."
Verkeer door Westerkoog dat noch bestemming, noch herkomst Westerkoog heeft, wordt door Olthof niet gezien als sluipverkeer.

Dramatische daling huizenprijzen
Is Westerkoog nog altijd een van de meest populaire wijken van Zaanstad met veel groen en kindvriendelijk? Veel wijkbewoners worden geconfronteerd met een dramatische daling van hun woningwaarde, veel groter dan de gemiddelde landelijke daling. Uit cijfers van het kadaster blijkt dat de huizenprijzen met meer dan 20% zijn gedaald in Westerkoog. Kunnen gedupeerde bewoners aanspraak maken op planschade?
Verbaasd reageert Olthof: "Planschade nee, ik zou niet weten op welk deel planschade beroep op zou kunnen doen. Is er een causaal verband tussen de openstelling van de busbrug en daling van de huizenwaarde? Sterker nog, door een betere verbinding, zou er sprake zijn van een betere huizenprijs. Uit onderzoek van de Zaanpeiling blijkt dat Westerkoog nog steeds een hele mooie wijk is om te wonen. Een van de mooiste wijken van Zaanstad. Veel groen met mooie buurtjes, voorzieningen in het midden van de wijk. De wijk blijft wel de aandacht eisen, zoals het terugdringen van jongerenoverlast. We zijn nu bezig met rioleringswerkzaamheden waarbij bewoners zeer actief betrokken worden. We zien het ook bij de aanleg van speeltuintjes, waar bewoners inspraak hebben. Westerkoog is een leuk dorp om in te blijven wonen en dat blijft het ook."

De mazzel
Uw voorganger Hans Luiten zei nog overtuigend in 2007: 'Zomaar de busbrug opengooien en zeggen jongens de mazzel zal zeker niet gebeuren. "
Nu zegt u tijdens de wijkvergadering van december vorig jaar, dat de rondweg veilig is en er niet te hard wordt gereden. Er blijkt helemaal geen probleem te zijn, discussie gesloten.
Olthof: "Klopt zoals het hier staat! Als de rondweg zich negatief onderscheidt met vergelijkbare wegen in Zaanstad, dan hebben we een punt om met elkaar te praten. Tijdens de wijkvergadering in december hebben we aangegeven, dat de rondweg niet negatief afwijkt van vergelijkbare wegen in Zaanstad. We kunnen ieder jaar hier op terug komen, die emotie halen we niet weg. Tenzij de nieuwe cijfers anders aangeven."

Burgerparticipatie en samenredzaamheid
Het gemeentelijk beleid voor de Zaanse wijken kent een nieuwe wending: 'Niet langer burgers betrekken bij beleid, maar beleid bij de burgers, de noodzakelijke volgende stap in burgerparticipatie'.
Kan Westerkoog nu zelf het beleid bepalen en overgaan tot een veilige inrichting van de rondweg met als uitgangspunt een 30 km zone? Eventueel met hulp van een extern expertisebureau? Er ligt al jaren een vernietigend rapport van Veilig Verkeer Nederland over de rondweg, waar niets mee is gedaan.
Olthof legt uit waar burgerparticipatie voor staat: "Je hebt verschillende niveaus van bewonersparticipatie. Ik vind een mooi voorbeeld dat wij niet meer als in het verleden een kant-en-klaar plan hebben en vertellen aan de burgers zo gaan we het doen, wat vindt u ervan? De manier van een jaar of negen geleden. Nu zien we bij de herinrichting van de buurten als het gaat om de riolering, dat bewoners mee kunnen praten. Dit vinden we belangrijk. Hier willen we graag aandacht aanbesteden. Daar wordt veel meer samen naar gekeken. Laten we wel duidelijk zijn, binnen bepaalde ruimtelijke en financiële kaders. Wat betreft de herinrichting van de rondweg, dan praten we over een heel andere orde van grootte. Kunnen bewoners zelf met een plan komen en wordt dat dan uitgevoerd ... zou wel heel ver gaan."

Nieuwe cijfers
"Als er morgen een groep bewoners zegt, wij willen een wijkoverleg formeren, dan zijn ze van harte welkom. Ik vind bewonersparticipatie belangrijker dan een wijkoverleg.
Wat ik belangrijk vind: laten we ons focussen op de kwaliteit van Westerkoog. Het is een hele mooie wijk om te wonen. Dat was het, is het en blijft het ook. Wij blijven investeren in het centrum van de wijk. We mogen laten zien, dat Westerkoog een van de mooiste wijken van Zaanstad is. Dat is mijn oproep. En mochten de nieuwe verkeerscijfers anders uitwijzen dan gaan we opnieuw de discussie met de wijk over de verkeersveiligheid aan", besluit Olthof zijn betoog.

Kind van de rekening
De ambities van Zaanstad zijn groot, de prijs is hoog, de rekening is voor de burger.
Na jaren in een oase van rust ver weg van Zaandam, wordt ook Westerkoog opgestuwd in de vaart van de Zaanse vooruitgangsdrift. Geen berg te hoog, geen brug te ver denken de Zaanse visionairs. De gifbelt in Nauerna, de busbrug, Zaanse bestuurders zijn wat trots op de vooruitgang van hun stad. Gedane afspraken moeten als gevolg van voortschrijdend inzicht wijken voor een groter plan: Inverdan. Jammer, dat sommige burgers dit niet willen begrijpen.